ROK 1Lekcja 21
🔔

Instrumenty perkusyjne o określonej wysokości dźwięku

🎯

Co dziś zyskasz?

Uczeń rozpoznaje kotły, czelestę, dzwony, ksylofon, wibrafon.

💡

Ciekawostka

Słynny, magiczny motyw dźwiękowy z filmów o Harrym Potterze ("Hedwig's Theme") jest w oryginalnym nagraniu wykonywany właśnie na czeleście!

📌

Zapamiętaj

  • Definicja – Instrumenty (idiofony lub membranofony), na których można zagrać konkretny dźwięk lub melodię.
  • Przegląd instrumentów:
    • Kotły (Timpani): Najważniejsze instrumenty perkusyjne w orkiestrze. Składają się z miedzianego kotła przykrytego membraną, której napięcie (a tym samym wysokość dźwięku) reguluje się za pomocą pedału.
    • Ksylofon: Zespół drewnianych płytek różnej długości, uderzanych pałeczkami. Brzmienie jest twarde, suche i krótkie.
    • Wibrafon: Posiada metalowe płytki i rury rezonansowe z wirującymi klapkami napędzanymi silniczkiem, co daje efekt wibrującego dźwięku.
    • Czelesta: Instrument klawiszowy, w którym młoteczki uderzają w metalowe płytki. Brzmienie jest perliste, przypominające dzwoneczki.
    • Dzwony rurowe: Zawieszone na ramie metalowe rury, w które uderza się specjalnym młotkiem.
  • Przykłady:
    • Kotły: L. van Beethoven – IX Symfonia (cz. II – solo kotłów).
    • Czelesta: P. Czajkowski – Dziadek do orzechów (Taniec Cukrowej Wieszczki).
    • Ksylofon: C. Saint-Saëns – Karnawał zwierząt (część Fosylia).

🎧

Posłuchaj

Polecane nagrania (wyszukaj na YouTube)

  1. 1

    Karnawał zwierząt – Akwarium

    Camille Saint-Saëns

    Wibrafon i czelesta – kryształowe barwy

  2. 2

    Symfonia nr 9 d-moll – II cz. (kotły)

    Ludwig van Beethoven

    Kotły jako instrument melodyczny

  3. 3

    Muzyka na smyczki, perkusję i czelestę – I cz.

    Béla Bartók

    Ksylofon i czelesta w roli pierwszoplanowej

  4. 4

    Bolero (wibrafon w warstwie melodycznej)

    Maurice Ravel

    Dzwonki i ksylofon w orkiestrze